جراحی اندوسکوپی پروستات (TURP) یک روش جراحی است که برای درمان مشکلات مربوط به بزرگی خوشخیم پروستات و انسداد مجاری ادراری ناشی از آن انجام میشود. این جراحی زمانی انجام میشود که پروستات به اندازه ۳۰ تا ۸۰ گرم بزرگ شده باشد و علائمی مانند مشکلات ادراری، انسداد یا عفونتهای مزمن ایجاد کرده باشد. در این روش جراحی، پزشک با وارد کردن اندوسکوپ از طریق مجرای ادرار، بخشهایی از پروستات را تراش داده و مسیر مجاری ادراری را باز میکند. علیرغم مزایای این روش، ممکن است عوارضی همچون انزال معکوس، سوزش هنگام ادرار و خون در ادرار به وجود آید. با این حال، در بیشتر بیماران، نتایج مثبت برای مدت طولانی حفظ میشود و تنها درصد کمی از بیماران ممکن است به جراحی مجدد نیاز داشته باشند.
جراحی اندوسکوپی پروستات (TURP) چیست؟
جراحی اندوسکوپی پروستات یا TURP (Transurethral Resection of the Prostate) یک روش جراحی برای بزرگی خوشخیم پروستات (BPH) است. در این عمل، جراحی بدون برش و از طریق مجرای ادرار انجام میشود. جراح با استفاده از یک ابزار اندوسکوپی خاص به نام رزکتوسکوپ که یک لوله نازک و انعطافپذیر است، به پروستات دسترسی پیدا میکند و قسمتهایی از پروستات تراش داده و برمیدارد.
از مهمترین ویژگیهای این روش جراحی میتوان به کاهش خونریزی، دوره نقاهت کوتاهتر و خطر عوارض کمتر در مقایسه با جراحی باز اشاره کرد. جراحی اندوسکوپی سالها است که به عنوان استاندارد طلایی در درمان بزرگی خوشخیم پروستات شناخته میشود و برای بیمارانی که با درمان دارویی درمان نشدهاند، جراحی مناسبی محسوب میشود.
مقایسه جراحی اندوسکوپی با سایر روشهای جراحی پروستات
روشهای مختلفی برای جراحی پروستات وجود دارند که هرکدام مزایا و معایب خاص خود را دارند. جراحی اندوسکوپی پروستات (TURP) یکی از رایجترین روشها برای درمان بزرگی خوشخیم پروستات (BPH) است که از طریق مجرای ادراری انجام میشود. جراحیهای دیگری نیز برای درمان بزرگی پروستات وجود دارند مانند جراحی لیزری و جراحی باز پروستات (پروستاتکتومی) که هر کدام در زمان مناسب خود انجام میشوند.
جراحی اندوسکوپی با سایر روشهای جراحی بزرگی پروستات در زیر مقایسه شدهاند:
مقایسه جراحی اندوسکوپی با جراحی لیزری پروستات
جراحی لیزری در مقایسه با جراحی اندوسکوپی (TURP) روش جدیدتری برای برداشتن بافت اضافی پروستات است که در آن از لیزر برای تبخیر یا برش بافت پروستات استفاده میشود. این روش به دلیل استفاده از لیزر در مقایسه با جراحی اندوسکوپی، خونریزی کمتری دارد و معمولاً بیمار سریعتر بهبود مییابد (منبع). همچنین، در بیماران دارای مشکلات انعقاد خون، روش لیزری ارجحیت دارد. بااینحال جراحی لیزری در بزرگیها کوچک تا متوسط بیشتر نتیجه قابلقبولی دارد و در موارد متوسط تا بزرگ که بخش بزرگی از بافت پروستات نیاز به تراشیدن و برداشت دارد، جراحی اندوسکوپی TURP میتواند نتایج بهتری در بهبود علائم انسدادی داشته باشد.
جدول مقایسه جراحی اندوسکوپی (TURP) با جراحی لیزری پروستات را در زیر میتوانید مشاهده کنید:
| ویژگیها | جراحی اندوسکوپی | جراحی لیزری |
| میزان تهاجم | کمتهاجمی
بدون برش و ورود از طریق مجرای ادرار |
کمتهاجمیتر از TURP
بدون برش و ورود از طریق مجرای ادرار |
| مناسب برای | پروستاتهای ۳۰ تا ۸۰ گرم | پروستاتهای ۳۰ تا ۸۰ گرم |
| روش تراشیدن پروستات | برش بخشی از پروستات با سوزاندن | برش و تبخیر بخشی از پروستات با لیزر |
| مدت زمان بستری | ۱ تا ۲ روز | یک روز یا کمتر |
| دوره نقاهت | ۳ تا ۴ هفته | ۲ تا ۳ هفته |
| میزان خونریزی | متوسط | کم |
| احتمال نیاز به تکرار جراحی | احتمال کمتر | احتمال بیشتر |
| عوارض | سوزش هنگام ادرار، خون در ادرار، خونریزی، برگشت انزال | سوزش ادراری، برگشت انزال |
مقایسه جراحی اندوسکوپی با جراحی باز پروستات (پروستاتکتومی)
پروستاتکتومی یا جراحی باز پروستات بیشتر برای پروستاتهای بسیار بزرگ (معمولاً بیش از ۸۰ تا ۱۰۰ گرم) انجام میشود و نیاز به ایجاد یک برش ۵ تا ۱۰ سانتیمتری زیر ناف دارد. در مقابل، جراحی اندوسکوپی (TURP) از طریق مجرای ادراری انجام میشود و نیازی به برش خارجی ندارد. به همین دلیل، دوران نقاهت در جراحی اندوسکوپی کوتاهتر بوده و خطر عوارضی مانند خونریزی و عفونت کمتر است (منبع). اما در مواردی که پروستات بیشازحد بزرگ باشد، جراحی TURP کافی نیست و جراحی باز توصیه میشود. بهعلاوه در جراحی باز با توجه به عوارض بیشتر جراحی، معمولاً کل پروستات خارج میشود تا بیمار نیازی به تکرار جراحی نداشته باشد، اما در جراحی اندوسکوپی به دلیل عوارض پایینتر فقط بخشی از پروستات تراش داده میشود تا فضا برای خروج ادرار باز شود.
جدول مقایسه جراحی اندوسکوپی (TURP) با جراحی باز پروستات را در زیر میتوانید مشاهده کنید:
| ویژگیها | جراحی اندوسکوپی | جراحی باز |
| میزان تهاجم | کمتهاجمی
بدون برش و ورود از طریق مجرای ادرار |
تهاجمی
برش ۵ تا ۱۰ سانتیمتر زیر ناف |
| مناسب برای | پروستاتهای ۳۰ تا ۸۰ گرم | پروستاتهای بزرگتر از ۸۰ تا ۱۰۰ گرم |
| روش تراشیدن پروستات | برش پروستات با سوزاندن | معمولاً خارجکردن کامل پروستات |
| مدت زمان بستری | ۱ تا ۲ روز | ۲ تا ۵ روز |
| دوره نقاهت | ۳ تا ۴ هفته | ۴ تا ۶ هفته |
| میزان خونریزی | متوسط | زیاد |
| احتمال نیاز به تکرار جراحی | احتمال کم | به دلیل خارج کردن پروستات، نیازی به جراحی مجدد در آینده نیست |
| عوارض | سوزش هنگام ادرار، خون در ادرار، خونریزی، برگشت انزال | خونریزی، عفونت، خون در ادرار، سوزش هنگام ادرار، خطر آسیب عصبی و بروز اختلال نعوظ موقت یا دائم، ارگاسم خشک و عدم خروج منی |
جراحی اندوسکوپی پروستات (TURP) چه زمانی انجام میشود؟
بزرگی خوشخیم پروستات (BPH) میتواند باعث انسداد جریان ادرار، احساس فشار در زمان ادرار، تکرر ادرار و در صورت عدم درمان باعث بروز مشکلاتی مانند سنگ مثانه شود. زمانی که بزرگی پروستات با دارو درمانی درمان نشود و علائم ادراری برطرف نشود، پزشک جراحی پروستات را در نظر میگیرد (منبع). اگر اندازه پروستات کمتر از ۸۰ گرم (۸۰ سیسی) باشد، جراحی اندوسکوپی پروستات (TURP) استاندارد طلایی جراحی پروستات به شمار میرود (منبع).
در زیر شرایطی که جراحی اندوسکوپی پروستات (TURP) توصیه میشود، توضیح داده شده است:
- اندازه پروستات: اگر پروستات اندازهای از ۳۰ یا ۴۰ تا ۸۰ گرم باشد، بیمار میتوانند کاندید جراحی اندوسکوپی پروستات باشد.
- کاهش جریان ادرار: اگر جریان ادرار بسیار ضعیف شده و تخلیه مثانه با سختی و فشار انجام میشود.
- شبادراری و تکرر ادرار: در مواردی که تکرر ادرار و شبادراری شدید و آزاردهنده باشد و درمانهای دیگر نتیجهبخش نباشد.
- احتباس ادراری مکرر: زمانی که فرد قادر به تخلیه کامل مثانه نیست.
- عفونتهای مکرر ادراری: عفونت مجاری ادرار ناشی از باقیماندن ادرار در مثانه به دلیل انسداد مجاری ادرار توسط پروستات.
- سنگ مثانه: در برخی موارد، بزرگی پروستات باعث ایجاد سنگ در مثانه میشود که میتواند اختلالات ادراری را تشدید کند.
- آسیب به کلیهها: اگر انسداد ادراری باعث پسزدهشدن ادرار و افزایش فشار بر کلیهها شود.
میزان موفقیت جراحی اندوسکوپی پروستات
جراحی اندوسکوپی پروستات (TURP) یکی از موفقترین روشهای درمان بزرگی خوشخیم پروستات (BPH) محسوب میشود. این روش در بیشتر بیماران باعث بهبود چشمگیر اختلالات ادراری میشود.
میزان اثربخشی و نتایج جراحی اندوسکوپی پروستات در زیر توضیح داده شده است:
- درمان اختلالات ادراری: بیش از ۸۰ تا ۹۰ درصد بیماران پس از انجام جراحی TURP، کاهش قابلتوجهی در علائمی مانند جریان ضعیف ادرار، احتباس ادراری و نیاز مکرر به دفع ادرار تجربه میکنند. در یک مقایسه انجام شده بین جراحی TURP و جراحی لیزری، افرادی که جراحی اندوسکوپی (TURP) انجام داده بودند، حدود ۸۵ درصد موفقیت در درمان علائم گزارش کردهاند و افرادی که جراحی لیزری انجام داده بودند، حدود ۷۴ درصد موفقیت گزارش دادهاند.
- کاهش وابستگی به دارو: پس از انجام جراحی TURP، بسیاری از بیماران دیگر نیازی به مصرف داروهای مرتبط با بزرگی پروستات و اختلالات ادرار ندارند.
- کاهش خطر بروز عارضههای دیگر: در صورت انجام صحیح جراحی و بهبودی کامل، مشکلاتی مانند عفونتهای مجاری ادراری و سنگ مثانه نیز کاهش مییابند.
احتمال عود پس از جراحی
احتمال عود پس از جراحی اندوسکوپی پروستات (TURP) معمولاً پایین است و در بیشتر بیماران، اثرات مثبت این روش برای سالها باقی میماند. اگر بیمار سبک زندگی خود را اصلاح کند، احتمال نیاز به جراحی مجدد کاهش مییابد. در یک مطالعه انجام شده، تنها ۲ تا ۷ درصد بیماران ۸ تا ۲۲ سال پس از انجام TURP به جراحی مجدد نیاز پیدا کردهاند.
بااینحال، در برخی موارد ممکن است بافت پروستات دوباره رشد کند و علائم انسدادی ادرار برگردد. از جمله دلایل این عود میتوان به رشد طبیعی باقیمانده بافت پروستات، فعالیت هورمونی نامنظم بدن، زمینه ژنتیکی و التهاب مزمن پروستات اشاره کرد. علاوه بر این، بیمارانی که در سنین پایینتری این جراحی را انجام میدهند، به دلیل رشد تدریجی پروستات در سالهای بعد، بیشتر در معرض نیاز به جراحی مجدد هستند. برای کاهش احتمال عود، پیگیریهای منظم پزشکی، مصرف داروهای مهارکننده رشد پروستات (مانند فیناستراید یا دوتاستراید) و رعایت سبک زندگی سالم توصیه میشود.
احتمال بروز عوارض و خطرات جراحی
جراحی اندوسکوپی پروستات (TURP) بهطور کلی یک روش ایمن و کمتهاجمی برای درمان بزرگی پروستات محسوب میشود، اما مانند هر جراحی دیگری ممکن است با برخی عوارض همراه باشد. بیشتر این عوارض موقتی هستند و با گذشت زمان برطرف میشوند، اما در برخی موارد ممکن است عوارض جدیتر ایجاد شود. شدت و نوع عوارض ایجاد شده به عواملی مانند وضعیت سلامت کلی بیمار در زمان جراحی، اندازه پروستات و مهارت جراح بستگی دارد.
عوارض احتمالی پس از جراحی TURP ممکن است شامل موارد زیر شود:
- احساس سوزش هنگام ادرار: معمولاً در روزهای اول پس از جراحی رخ میدهد و طی چند هفته بهبود مییابد.
- تکرر ادرار: حدود ۲۴ درصد افراد در سه روز اول پس از جراحی دچار تکرر ادرار میشوند و باید در چند مرتبه ادرار خود را تخلیه کنند. در اکثر موارد این تکرر ادرار موقتی است و با بهبودی کامل برطرف میشود. در صورت ادامهدار بودن تکرر ادرار (بیش از چند ماه پس از جراحی)، پزشک ممکن است جراحی را دوباره برای تراشیدن بیشتر پروستات تکرار کند.
- خونریزی موقت: ممکن است بعد از جراحی مقداری خونریزی به صورت خون در ادرار یا ادرار قرمز رنگ مشاهده که در اغلب موارد کنترلشده و طبیعی است.
- بیاختیاری موقت ادرار: برخی بیماران ممکن است در هفتههای اول پس از جراحی کنترل کامل ادرار خود نداشته باشند، اما معمولاً بهبود پیدا میکند.
- عفونت مجاری ادراری: برخی بیماران ممکن است دچار عفونت مجاری ادرار شوند که با آنتیبیوتیک درمان میشوند.
- سندرم TUR: در موارد نادر (حدود ۰.۷۸ تا ۱.۴ درصد موارد)، جذب بیش از حد مایع شستوشو در زمان جراحی توسط بدن، ممکن است باعث کاهش سدیم خون و ایجاد علائمی مانند تهوع، سرگیجه و ضعف شود.
- آسیب به مجرای ادرار: در موارد نادر، ممکن است زخم یا تنگی مجرا ایجاد شود که نیاز به درمان دارد.
مشکل در انزال (انزال معکوس یا بازگشت منی)
بهطورکلی جراحی پروستات (در تمام روشهای جراحی) بر انزال تأثیر میگذارد. یکی از عوارض رایج پس از جراحی اندوسکوپی پروستات (TURP)، انزال معکوس یا بازگشت منی به مثانه (Retrograde Ejaculation) است. در این حالت هنگام انزال، مایع منی به جای خروج از آلت تناسلی وارد مثانه میشود و در نهایت همراه با ادرار دفع میشود. این عارضه به دلیل برداشت بافت پروستات در ناحیه گردن مثانه و از بین رفتن مکانیسم بسته شدن آن رخ میدهد. به همین دلیل هنگام خروج منی، مایع اسپرم وارد مثانه میشود.
اگر میزان تراشیدن پروستات کم باشد، احتمال اینکه قابلیت حفظ عملکرد پروستات و خارج شدن منی از آلت تناسلی وجود دارد، اما به دلیل اینکه در اکثر افرادی که کاندید جراحی پروستات هستند، برای جلوگیری از عدم انجام مجدد جراحی، پروستات تا جای ممکن تراشیده میشود. به همین دلیل پس از جراحی، پروستات عملکرد خود را از دست میدهد و دیگر امکان خروج منی از آلت تناسلی وجود ندارد. البته اسپرم همچنان در بیضهها تولید میشوند و در صورت تمایل به فرزندآوری پس از انجام جراحی پروستات، باید از طریق استخراج اسپرم و لقاح مصنوعی اقدام کرد.
این وضعیت از نظر سلامتی مشکلی ایجاد نمیکند و بر لذت جنسی یا توانایی رسیدن به ارگاسم تأثیر مستقیم ندارد، اما ممکن است برای افرادی که قصد فرزندآوری دارند، مشکلساز شود. در چنین مواردی، با روشهایی مانند استخراج اسپرم از بیضه و لقاح مصنوعی اقدام به فرزندآوری کرد.
در یک تحقیق انجام شده از یک گروه بیشتر از ۲۲۴ نفره که جراحی را انجام دادهاند؛ سه ماه پس از جراحی پروستات، تغییرات زیر در انزال آنها مشاهده شد:
- حفظ انزال طبیعی: در یکچهارم افرادی که جراحی را انجام دادند (۲۵ درصد افراد) تغییری در انزال مشاهده نشد و این گروه از افراد توانستند انزال طبیعی خود را حفظ کنند.
- کاهش حجم منی: در ۲۰.۵ درصد افراد کاهش حجم منی مشاهده شد.
- کاهش شدت انزال: در ۱۶.۱ درصد افراد کاهش شدت انزال مشاهده شد.
- انزال زودرس یا تأخیر در انزال: تغییری در زمان انزال سه ماه پس از جراحی مشاهده نشد و افراد دچار مشکلات مرتبط با زمان انزال نشدند.
- انزال معکوس: حدود ۳۴.۸ درصد افراد پس از جراحی دچار بازگشت انزال به درون مثانه به جای خروج از آلت تناسلی شدند.
- درد هنگام انزال: تنها در موارد نادر و در ۱.۸ درصد افراد هنگام انزال دچار درد میشدند.
اختلال نعوظ و کاهش قدرت جنسی
یکی از نگرانیهای رایج مردان قبل از جراحی اندوسکوپی پروستات (TURP)، تأثیر آن بر عملکرد جنسی است. خوشبختانه، این جراحی تأثیر مستقیمی بر توانایی نعوظ ندارد زیرا اعصاب مسئول نعوظ از مسیر جراحی عبور نمیکنند. بااینحال، برخی بیماران ممکن است پس از عمل، درجاتی از کاهش میل جنسی یا اختلال نعوظ را تجربه کنند که میتواند به دلایل مختلفی رخ دهد.
در یک مطالعه انجام شده بر ۲۶۴ بیمار، این نتیجه حاصل شد که قبل از جراحی اندوسکوپی، ۹۴.۳ درصد از بیماران از نظر جنسی فعال بودند، اما پس از جراحی این میزان به ۸۹.۴ درصد کاهش یافت. این کاهش میل جنسی ممکن است به دلایل روانی یا تغییرات فیزیولوژیک پس از عمل مرتبط باشد. بخشی از این تغییرات به علت کنار گذاشتن فعالیت جنسی توسط برخی بیماران در دوران بهبودی پس از جراحی بود.
در همین مطالعه مشخص شد که ۱۶.۲ درصد بیمارانی که پیش از جراحی اختلال نعوظ خفیف تا متوسط داشتند، بهبودی و افزایش نعوظ خود را گزارش کردند و انجام جراحی بر نعوظ آنها تأثیر مثبت داشت. فقط در موارد نادر و حدود ۵.۸ درصد از بیماران که قبل از جراحی نعوظ طبیعی داشتند، پس از جراحی دچار افت عملکرد نعوظ شدند.
در بیشتر موارد، اختلال نعوظ پس از انجام جراحی TURP موقتی است و طی چند ماه برطرف میشود. در صورت تداوم اختلال نعوظ، میتوان از روشهای درمان اختلال نعوظ مانند دارودرمانی، تمرینات تقویت عضلات کف لگن و مشاوره جنسی استفاده کرد.
دلایل احتمالی اختلال نعوظ پس از TURP در زیر آورده شدهاند:
- عوامل روانی: استرس و نگرانی درباره عملکرد جنسی ممکن است باعث کاهش میل جنسی یا اختلال موقتی در نعوظ شود.
- بیماریهای زمینهای: بسیاری از بیماران مبتلا به بزرگی پروستات، همزمان مشکلاتی مانند دیابت، فشار خون بالا یا بیماریهای قلبی دارند که خودشان میتوانند بر نعوظ تأثیر بگذارند.
- عوارض دارویی: برخی داروهای تجویزشده پس از جراحی، مانند مسکنها یا داروهای کاهشدهنده اسپاسم مثانه، ممکن است موقتی باعث کاهش قدرت نعوظ شوند.
فرایند جراحی اندوسکوپی پروستات
جراحی اندوسکوپی پروستات (TURP) بدون ایجاد برش روی پوست انجام میشود و تمام مراحل آن از طریق ورود یک اندوسکوپ به مجرای ادرار صورت میگیرد. بیمار تحت بیهوشی عمومی یا بیحسی نخاعی (کمر به پایین) قرار میگیرد و جراح با استفاده از ابزار مخصوص، اقدام به برش پرستات کرده و سپس برشهای پرستات را خارج میکند. در پایان، یک سوند برای تخلیه ادرار موقتاً در مثانه قرار داده میشود.
فرآیند انجام جراحی در زیر توضیح داده شده است:
- آمادهسازی بیمار
پیش از جراحی، بیمار باید آزمایشهای لازم مانند بررسی عملکرد کلیه، آزمایش خون و تستهای قلبی را انجام دهد. معمولاً از چند ساعت قبل از عمل، بیمار نباید چیزی بخورد یا بنوشد. در برخی موارد، پزشک مصرف برخی داروها مانند رقیقکنندههای خون را برای کاهش خطر خونریزی متوقف میکند.
- بیهوشی یا بیحسی نخاعی
این جراحی معمولاً تحت بیهوشی عمومی یا بیحسی نخاعی انجام میشود. در بیحسی نخاعی، بیمار هوشیار است اما دردی احساس نمیکند. پس از بیهوشی، بیمار در موقعیت مناسب قرار میگیرد و ناحیه تناسلی برای جلوگیری از عفونت ضدعفونی میشود.
- ورود ابزار از طریق مجرای ادرار
جراح یک دستگاه مخصوص به نام رزکتوسکوپ را از طریق مجرای ادرار وارد مثانه میکند. این ابزار شامل یک دوربین کوچک، منبع نور و یک حلقه فلزی برای تراشیدن و برداشتن بافت اضافی پروستات است.
- برداشت بافت اضافی پروستات
جراح با استفاده از حلقه فلزی وارد شده، بخشهایی از پروستات که باعث انسداد مجرای ادرار شده را تراش داده و تکهتکه میکند. در این مرحله، وارد کردن مایعی مخصوص به داخل مثانه کمک میکند تا قطعات جداشده شسته و خارج شوند. این مرحله بسته به اندازه پروستات بین ۳۰ تا ۹۰ دقیقه طول میکشد.
- کنترل خونریزی و پایان جراحی
پس از برداشت بافت اضافه، جراح بافتهای باقیمانده را بررسی کرده و در صورت وجود خونریزی، رگهای کوچک را میسوزاند تا خونریزی متوقف شود. سپس ابزار جراحی خارج شده و یک سوند داخل مثانه قرار داده میشود تا ادرار و باقیمانده مایعات شستوشو را خارج کند. از آنجایی که این جراحی بدون برش پوست انجام میشود، پس از انجام جراحی نیازی به بخیه نخواهد بود.
مراقبتهای بعد از جراحی
بیمار معمولاً چند ساعت در اتاق ریکاوری تحت نظر قرار میگیرد و پس از پایدار شدن شرایط، به بخش منتقل میشود. سوند معمولاً یک تا دو روز باقی میماند تا تورم اولیه کاهش یابد. در این مدت، ممکن است بیمار احساس سوزش یا دفع خون در ادرار داشته باشد که طبیعی است. اکثر بیماران پس از ۱ تا ۲ روز از بیمارستان ترخیص میشوند و میتوانند به فعالیتهای عادی خود بازگردند.
مراقبتهای پس از جراحی اندوسکوپی پروستات (TURP) در زیر آروده شدهاند:
روز اول پس از جراحی
در روز اول پس از جراحی اندوسکوپی پروستات، بیمار تحت مراقبتهای ویژه قرار دارد تا از بروز هرگونه مشکل در روند بهبودی جلوگیری شود. معمولاً بیمار به اتاق ریکاوری منتقل میشود و تحت نظر قرار میگیرد. در این روز، ممکن است بیمار احساس سوزش در هنگام ادرار، تکرر ادرار، یا وجود خون در ادرار داشته باشد که این علائم طبیعی هستند. هدف اصلی در روز اول، کنترل درد، جلوگیری از عفونت و اطمینان از عملکرد صحیح سوند است.
- استراحت در تخت: بیمار باید استراحت کافی داشته باشد و از هرگونه فعالیت فیزیکی خودداری کند.
- مشاهده علائم حیاتی: فشار خون، نبض و دمای بدن بیمار بهطور مداوم کنترل میشود.
- استفاده از مسکنها: برای کنترل درد و ناراحتیهای احتمالی، داروهای مسکن تجویز میشود.
- نگهداری سوند: سوند باید در جای خود باقی بماند تا ادرار بهدرستی تخلیه شود و بهبودی حاصل گردد.
- نوشیدن مایعات: بیمار باید به میزان کافی مایعات مصرف کند تا به شستوشوی مجاری ادراری کمک کند.
- نظارت بر خونریزی: خون در ادرار معمولاً در روز اول دیده میشود، اما اگر خونریزی شدید یا طولانیمدت باشد، باید به پزشک اطلاع داده شود.
هفته اول
در هفته اول پس از جراحی اندوسکوپی پروستات، بیمار باید مراقبتهای خاصی را رعایت کند تا روند بهبودی به خوبی پیش برود. در این مدت ممکن است بیمار احساس سوزش یا ناراحتی در هنگام ادرار داشته باشد. خون در ادرار ممکن است همچنان وجود داشته باشد، اما به تدریج کاهش مییابد. همچنین، بیمار باید از فعالیتهای سنگین خودداری کند تا به مثانه و پروستات زمان کافی برای بهبود داده شود. در این مرحله، پزشک ممکن است معاینههایی انجام دهد تا از بهبودی وضعیت ادراری و عدم وجود عفونت مطمئن شود.
- کنترل درد و ناراحتی: بیمار باید از داروهای مسکن طبق تجویز پزشک استفاده کند.
- نوشیدن مایعات زیاد: مصرف مایعات فراوان برای کاهش احتمال عفونت و تسریع در بهبودی ضروری است.
- استراحت کافی: بیمار باید از هرگونه فعالیت فیزیکی سنگین و بلند کردن اجسام سنگین خودداری کند.
- پیگیری خون در ادرار: خون در ادرار در هفته اول طبیعی است، اما در صورت افزایش خونریزی یا لختههای بزرگ، باید به پزشک اطلاع داده شود.
- پرهیز از رابطه جنسی: بیمار باید از رابطه جنسی و هرگونه فعالیت جنسی خودداری کند تا از بروز عوارض جلوگیری شود.
هفته دوم تا چهارم
در هفتههای دوم تا چهارم پس از جراحی اندوسکوپی پروستات، بیمار شروع به احساس بهبودی بیشتری میکند و بسیاری از علائم اولیه مانند سوزش هنگام ادرار و خون در ادرار کاهش مییابد. با این حال، همچنان ممکن است بیمار مقداری ناراحتی و سوزش در هنگام ادرار داشته باشد. بیمار باید به تدریج فعالیتهای خود را از سر بگیرد، اما باید از هرگونه فعالیت فیزیکی سنگین خودداری کند و همچنان به توصیههای پزشک در مورد مراقبتهای بعد از جراحی توجه داشته باشد.
- پیگیری وضعیت ادراری: بیمار باید در صورت مشاهده هرگونه تغییر غیرعادی در ادرار (مثل خونریزی مجدد یا درد شدید) فوراً با پزشک تماس بگیرد.
- استراحت و فعالیتهای سبک: از انجام فعالیتهای سنگین خودداری کرده و فعالیتهای سبک روزمره را از سر بگیرید.
- نظارت بر مصرف مایعات: نوشیدن مایعات کافی همچنان اهمیت دارد تا از عفونت مجاری ادراری جلوگیری شود.
- کنترل درد: در صورت ادامه داشتن درد یا ناراحتی، استفاده از داروهای مسکن طبق دستور پزشک مجاز است.
- رعایت بهداشت فردی: رعایت بهداشت ناحیه تناسلی و شستوشوی منظم برای جلوگیری از عفونت بسیار مهم است.
- پرهیز از رابطه جنسی: تا زمانی که پزشک تأیید نکرده باشد، از رابطه جنسی خودداری کنید.
بعد از یک ماه
پس از یک ماه از جراحی اندوسکوپی پروستات، بیمار معمولاً بهبود قابل توجهی را تجربه میکند و علائم ناشی از جراحی مانند سوزش یا خون در ادرار باید به حداقل رسیده باشد. در این مرحله، بیمار میتواند بیشتر فعالیتهای روزمره خود را از سر بگیرد و به تدریج به روال عادی زندگی بازگردد. همچنین، ادامه مراقبت از ناحیه تناسلی و رعایت بهداشت فردی همچنان ضروری است. اگر علائمی مانند درد، خونریزی یا تغییرات غیرمعمول در ادرار مشاهده شد، باید فوراً به پزشک مراجعه شود.
زمان بازگشت به فعالیتها
زمان بازگشت به فعالیتهای فیزیکی و جنسی به وضعیت بهبودی و توصیههای پزشک بستگی دارد. در هفتههای اول پس از جراحی، باید از انجام هرگونه فعالیت سنگین، ورزشهای سخت و رابطه جنسی خودداری کرد. معمولا پس از یک ماه، بیمار میتواند فعالیتهای سبک را از سر بگیرد، اما همچنان باید از فعالیتهای شدید و بلند کردن اجسام سنگین پرهیز کند.
زمان بازگشت به برخی فعالیتهای مختلف در زیر آورده شده است:
- رابطه جنسی: از آنجایی که ناحیه تناسلی باید به طور کامل بهبود یابد، توصیه میشود که بیمار تا حداقل ۴ تا ۶ هفته پس از جراحی از رابطه جنسی خودداری کند.
- فعالیتهای فیزیکی: بیمار میتواند بعد از یک ماه فعالیتهای سبک مانند پیادهروی را آغاز کند، اما فعالیتهای شدید و ورزشهای سنگین باید حداقل ۶ هفته به تأخیر بیافتد.
- سوزش هنگام ادرار کردن: سوزش در هنگام ادرار معمولاً پس از چند هفته کاهش مییابد، اما در برخی بیماران ممکن است این حس تا ۴ تا ۶ هفته باقی بماند.
- خون در ادرار: خون در ادرار معمولاً در روزهای اول پس از جراحی مشاهده میشود، ولی پس از یک ماه، اگر خونریزی ادامه داشته باشد، باید به پزشک مراجعه کرد.
هزینه جراحی اندوسکوپی پروستات + پوشش بیمه
هزینه جراحی اندوسکوپی پروستات (TURP) به عوامل مختلفی از جمله مکان جراحی، تجربه جراح، تجهیزات مورد استفاده، و نوع بیمارستان یا کلینیک بستگی دارد. به طور کلی، این هزینه میتواند از چند میلیون تا چندین ده میلیون تومان متغیر باشد. این هزینه شامل مواردی مانند دستمزد جراح، هزینههای بیمارستان یا کلینیک، داروها، سوند و مراقبتهای بعد از جراحی است. در برخی از موارد، هزینههای جانبی مانند آزمایشها و مشاورههای پیش از جراحی نیز باید در نظر گرفته شود.
پوشش بیمه برای جراحی اندوسکوپی پروستات ممکن است بسته به نوع بیمه و شرایط قرارداد آن متفاوت باشد. در بیمههای تکمیلی، برخی از هزینهها به طور کامل یا جزئی تحت پوشش قرار میگیرند، اما بیمههای پایه معمولاً هزینههای کمتری را پوشش میدهند. برای اطمینان از میزان پوشش بیمه، بهتر است با شرکت بیمه خود مشاوره بگیرید و جزئیات شرایط بیمه را بررسی کنید.
سوالات متداول
آیا جراحی اندوسکوپی پروستات برای همه بیماران مناسب است؟
جراحی اندوسکوپی پروستات معمولاً برای افرادی که دچار مشکلات جدی در ادرار و بزرگی پروستات هستند و درمانهای دارویی یا غیرجراحی موثر نبودهاند مناسب است. با این حال، برخی افراد با مشکلات خاص مانند عفونتهای فعال یا بیماریهای قلبی و عروقی شدید، ممکن است گزینه مناسبی برای این نوع جراحی نباشند. بهتر است قبل از تصمیمگیری، با پزشک خود مشورت کنید.
آیا جراحی اندوسکوپی پروستات موفقیت آمیز است؟
در اکثر بیماران، جراحی اندوسکوپی پروستات نتایج خوبی به همراه دارد و مشکلات ادراری به طور قابل توجهی کاهش مییابد. با این حال، برخی بیماران ممکن است پس از سالها نیاز به جراحی مجدد داشته باشند یا عوارضی مانند انسداد مجدد مجاری ادراری تجربه کنند. اصلاح سبک زندگی، مانند مصرف مایعات و پرهیز از برخی مواد غذایی، میتواند در ماندگاری نتایج مؤثر باشد.
آیا جراحی اندوسکوپی پروستات خطرناک است؟
خطرات این جراحی معمولاً کم است، اما مانند هر عمل دیگری، احتمال خونریزی، عفونت، سوزش ادرار و در موارد نادر، آسیب به مثانه یا مجاری ادراری وجود دارد. انتخاب جراح باتجربه احتمال عوارض را کاهش میدهد.
آیا امکان بزرگ شدن مجدد پروستات پس از جراحی وجود دارد؟
در برخی بیماران، ممکن است پس از چند سال، علائم بیماری دوباره بازگردند و نیاز به جراحی مجدد وجود داشته باشد. این معمولاً در مواردی اتفاق میافتد که پروستات به طور کامل از بین نرفته یا مشکل بزرگی مجدد رخ دهد. به طور کلی، احتمال عود بیماری پس از جراحی TURP حدود ۲ تا ۷ درصد است.
آیا جراحی اندوسکوپی پروستات روی توان جنسی من تاثیر میگذارد؟
جراحی اندوسکوپی پروستات به طور معمول بر توان جنسی تأثیر ندارد، اما در برخی موارد ممکن است به مشکلاتی مانند انزال معکوس منجر شود که در آن منی به جای خروج از بدن به مثانه هدایت میشود. اختلال نعوظ نیز در موارد نادر ممکن است رخ دهد، ولی این موارد معمولاً موقتی هستند و پس از بهبودی، وضعیت جنسی به حالت طبیعی باز میگردد.
آیا باید دارویی برای پیشگیری از عوارض پس از جراحی مصرف کنم؟
پس از جراحی، پزشک ممکن است داروهایی مانند مسکنها، آنتیبیوتیکها یا داروهای ضد التهابی برای کاهش درد، جلوگیری از عفونت و کنترل التهاب تجویز کند. همچنین، ممکن است داروهایی برای کاهش احتباس ادرار یا بهبود جریان ادرار استفاده شود. باید به دستورات پزشک خود دقت کنید و داروها را طبق زمانبندی دقیق مصرف کنید.
آیا لازم است از سوند بعد از جراحی اندوسکوپی پروستات استفاده کنم؟
بله، در بیشتر موارد، پس از جراحی اندوسکوپی پروستات، سوند ادراری برای چند روز در محل قرار میگیرد تا مثانه به طور کامل تخلیه شود و بهبودی حاصل شود. پس از برداشتن سوند، بیمار ممکن است برای مدتی احساس ناراحتی یا نیاز به ادرار مکرر داشته باشد، که این علائم معمولاً با گذشت زمان کاهش مییابد.
چگونه میتوانم از عوارض جراحی اندوسکوپی پروستات جلوگیری کنم؟
برای جلوگیری از عوارض، رعایت مراقبتهای بعد از جراحی بسیار مهم است. این شامل مصرف مایعات فراوان، جلوگیری از فعالیتهای سنگین، پیگیری منظم وضعیت ادراری و اجتناب از رابطه جنسی در دورههای اولیه پس از جراحی است. همچنین، رعایت بهداشت ناحیه تناسلی و پیروی از دستورات پزشک در مورد داروها و مراقبتها میتواند از بروز مشکلات جلوگیری کند.
بعد از جراحی چه مدت نمیتوان رابطه جنسی داشت؟
معمولاً توصیه میشود ۴ تا ۶ هفته پس از جراحی از برقراری رابطه جنسی خودداری کنید تا از آسیب به بافتهای در حال ترمیم جلوگیری شود.
آیا این جراحی باعث کاهش میل جنسی میشود؟
خیر، جراحی TURP مستقیماً بر میل جنسی تأثیر ندارد، اما ممکن است به طور موقت احساس خستگی یا ضعف ایجاد کند که بر تمایل جنسی اثرگذار باشد.
آیا جراحی اندوسکوپی پروستات باعث اختلال نعوظ میشود؟
در بیشتر موارد، این جراحی تأثیری بر نعوظ ندارد، اما در درصد کمی از بیماران، ممکن است مشکلات موقتی یا دائمی در عملکرد نعوظ ایجاد شود، بهویژه اگر زمینه قبلی برای اختلال نعوظ وجود داشته باشد.
انزال معکوس چیست و آیا بعد از TURP رخ میدهد؟
انزال معکوس (بازگشت منی به مثانه) یکی از شایعترین عوارض این جراحی است که در حدود ۷۰ تا ۸۰ درصد بیماران رخ میدهد. این عارضه بر لذت جنسی تأثیر نمیگذارد اما میتواند بر باروری تأثیر داشته باشد.
چه مدت پس از جراحی میتوان به فعالیتهای روزمره بازگشت؟
بیشتر بیماران طی ۲ تا ۴ هفته میتوانند به فعالیتهای سبک بازگردند، اما بلند کردن اجسام سنگین و فعالیتهای شدید باید تا ۴ تا ۶ هفته محدود شود.
آیا امکان عود بیماری پس از جراحی وجود دارد؟
بله، اما احتمال آن کم است. طبق مطالعات، تنها ۲ تا ۷ درصد بیماران بین ۸ تا ۲۲ سال پس از TURP نیاز به جراحی مجدد پیدا میکنند. اصلاح سبک زندگی و کنترل عوامل خطر میتواند احتمال عود را کاهش دهد.
تا چه مدت پس از جراحی سوزش ادرار و خون در ادرار طبیعی است؟
سوزش ادرار معمولاً طی ۲ تا ۳ هفته کاهش مییابد، اما در برخی بیماران ممکن است تا ۶ هفته ادامه داشته باشد. وجود خون در ادرار نیز تا چند هفته طبیعی است، مگر اینکه شدید یا طولانیمدت باشد.
آیا بیمه هزینه جراحی TURP را پوشش میدهد؟
بیشتر بیمههای درمانی هزینه این جراحی را پوشش میدهند، اما میزان پوشش بسته به نوع بیمه، بیمارستان و شرایط خاص بیمار متفاوت است. قبل از جراحی بهتر است با بیمه خود مشورت کنید.
